Potrawka z kurczaka po staropolsku – delikatne mięso w aksamitnym sosie, które smakuje jak prawdziwy domowy obiad
Potrawka z kurczaka po staropolsku to łagodne, sycące danie z miękkim mięsem, warzywami i kremowym sosem o subtelnej słodko-kwaśnej nucie. Charakteru dodają mu rodzynki oraz odrobina soku z cytryny, które dobrze przełamują delikatność kurczaka i śmietanki. Mięso najpierw powoli gotuje się z warzywami, dzięki czemu pozostaje soczyste, a powstały wywar staje się podstawą sosu. Przepis jest nieskomplikowany i dobrze sprawdzi się na rodzinny obiad. Potrawkę najlepiej podawać na gorąco z ryżem, ziemniakami albo kaszą, które świetnie zbierają gęsty, aromatyczny sos.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: 20 minut
- Odpoczynek: 10 minut
- Gotowanie: 55 minut
- Czas całkowity: 1 godzina 25 minut
- Porcje: 6
- Poziom trudności: łatwy
- Garnek: około 4 l
Składniki
Na kurczaka i wywar
- 1,2 kg udek z kurczaka bez skóry, z kością
- 1,5 l zimnej wody
- 200 g marchewki
- 100 g korzenia pietruszki
- 80 g selera korzeniowego
- 120 g pora, biała i jasnozielona część
- 2 liście laurowe
- 4 ziarna ziela angielskiego
- 8 g soli
- 4 ziarna czarnego pieprzu
Na sos
- 40 g masła
- 35 g mąki pszennej
- 600 ml wywaru z gotowania kurczaka
- 100 ml śmietanki 30%
- 60 g rodzynek
- 15 ml soku z cytryny
- 5 g cukru
- 1 g mielonego białego lub czarnego pieprzu
- 10 g świeżej natki pietruszki
Przygotowanie
- Ugotuj kurczaka. Udka włóż do garnka i zalej 1,5 l zimnej wody. Podgrzewaj na średnim ogniu. Gdy na powierzchni pojawi się piana, zbierz ją łyżką. Dodaj 8 g soli, liście laurowe, ziele angielskie oraz ziarna pieprzu. Zmniejsz ogień tak, aby płyn jedynie delikatnie pyrkał. Gotuj mięso przez około 15 minut.
- Dodaj warzywa. Marchewkę, pietruszkę i seler obierz. Marchew oraz pietruszkę pokrój w grubsze plasterki, seler w kostkę, a dokładnie umyty por w grube krążki. Dodaj warzywa do garnka i gotuj wszystko na małym ogniu przez kolejne 25–30 minut. Kurczak powinien być całkowicie ugotowany i miękki, a warzywa delikatne, lecz nie rozpadające się. Temperatura w najgrubszej części mięsa powinna osiągnąć co najmniej 74°C.
- Oddziel mięso i wywar. Wyjmij kurczaka oraz warzywa z garnka. Odmierz 600 ml gorącego wywaru, przecedzając go przez sitko. Udka pozostaw na około 10 minut, aby można było bezpiecznie je dotykać. Następnie oddziel mięso od kości i podziel na dość duże kawałki. Kości usuń. Marchewkę, pietruszkę i seler zachowaj do potrawki, natomiast ugotowany por nie będzie już potrzebny do dalszego przygotowania – jego smak pozostał w wywarze.
- Przygotuj jasny sos. W szerokim garnku rozpuść 40 g masła na małym lub średnim ogniu. Dodaj 35 g mąki i energicznie mieszaj trzepaczką przez około 1 minutę. Mąka powinna połączyć się z masłem i lekko zapienić, ale nie może się przyrumienić. Stopniowo dolewaj 600 ml gorącego wywaru, cały czas energicznie mieszając. Gotuj około 4–5 minut, aż sos stanie się gładki i wyraźnie zgęstnieje.
- Dodaj śmietankę i rodzynki. Do sosu wlej 100 ml śmietanki i wsyp 60 g rodzynek. Dodaj 5 g cukru oraz 1 g mielonego pieprzu. Zmniejsz ogień i gotuj przez około 5 minut, od czasu do czasu mieszając. Rodzynki powinny lekko napęcznieć, a sos uzyskać aksamitną konsystencję. Nie doprowadzaj go do bardzo intensywnego wrzenia.
- Połącz potrawkę. Do sosu włóż kawałki kurczaka oraz ugotowaną marchewkę, pietruszkę i seler. Delikatnie wymieszaj, aby nie rozdrobnić miękkich warzyw. Podgrzewaj na małym ogniu przez 4–5 minut. Na końcu dodaj 15 ml soku z cytryny i ponownie wymieszaj. Sos powinien być łagodny, kremowy, z wyczuwalną, ale nienachalną słodko-kwaśną nutą.
- Dokończ i podawaj. Posiekaj 10 g natki pietruszki i wmieszaj ją do gotowej potrawki tuż przed zdjęciem garnka z ognia. Pozostaw danie na 2–3 minuty, aby sos lekko się ustabilizował. Podawaj gorące, nakładając na każdą porcję kawałki kurczaka, warzywa, rodzynki i sporą ilość sosu.
Wskazówki, dzięki którym potrawka będzie idealna
Gotuj kurczaka bardzo łagodnie. Mocno wrząca woda może sprawić, że mięso będzie bardziej suche, a wywar stanie się mętny. Wystarczy spokojne, delikatne gotowanie.
Nie rumień zasmażki. W tej potrawce sos powinien pozostać jasny. Masło z mąką podgrzewaj tylko tyle, aby pozbyć się surowego posmaku mąki.
Wywar dolewaj stopniowo. Dodawanie go małymi porcjami i energiczne mieszanie trzepaczką ogranicza ryzyko powstawania grudek.
Cytrynę dodaj na końcu. Długie gotowanie osłabia jej świeży smak. Po dodaniu soku wystarczy potrawkę krótko podgrzać.
Nie rozdrabniaj kurczaka zbyt mocno. Większe kawałki mięsa lepiej zachowują soczystość i nie giną w gęstym sosie.
Warianty i zamienniki
Pierś z kurczaka: można użyć 800 g piersi z kurczaka, ale należy skrócić jej gotowanie. Pierś jest chudsza od udek i przy zbyt długiej obróbce łatwiej ją przesuszyć.
Bez rodzynek: rodzynki można pominąć bez zmiany pozostałych proporcji. Potrawka straci charakterystyczną słodką nutę i będzie bardziej wytrawna.
Śmietanka 18%: zamiast 100 ml śmietanki 30% można wykorzystać taką samą ilość śmietanki 18%. Sos będzie trochę mniej kremowy, dlatego warto dodawać ją stopniowo do gorącego sosu.
Mocniejsza nuta cytrynowa: ilość soku można zwiększyć z 15 do 20 ml. Najlepiej robić to stopniowo, próbując sosu, aby kwasowość nie zdominowała delikatnego wywaru.
Przechowywanie
Po przygotowaniu potrawkę należy schłodzić i umieścić w lodówce w ciągu 2 godzin. W szczelnym pojemniku można przechowywać ją przez 3–4 dni. Podgrzewaj na małym ogniu, często mieszając; jeśli sos po schłodzeniu mocno zgęstnieje, można rozprowadzić go niewielką ilością zachowanego wywaru. Potrawkę można zamrozić na około 2 miesiące, choć po rozmrożeniu sos śmietanowy może nieznacznie zmienić konsystencję. Rozmrażaj danie w lodówce i dokładnie podgrzej przed podaniem.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego w potrawce dodaje się rodzynki?
Rodzynki wprowadzają delikatną słodycz, która kontrastuje z cytrynową kwasowością sosu. Jeśli nie odpowiada Ci takie połączenie, można je bezpiecznie pominąć.
Co zrobić, gdy sos jest zbyt gęsty?
Dodawaj po kilka łyżek gorącego wywaru i mieszaj, aż uzyskasz odpowiednią konsystencję. Sos powinien pokrywać mięso, ale nadal swobodnie spływać z łyżki.
Czy potrawkę można przygotować dzień wcześniej?
Tak. Po schłodzeniu przechowuj ją szczelnie zamkniętą w lodówce. Następnego dnia podgrzewaj powoli, aby sos się nie przypalił, a mięso pozostało delikatne.
Z czym podawać potrawkę z kurczaka?
Najbardziej uniwersalnym dodatkiem jest ugotowany ryż, który dobrze łączy się z kremowym sosem. Sprawdzą się również gotowane ziemniaki albo delikatna kasza.
