Grochówka wojskowa jak z kotła – gęsta, aromatyczna i tak sycąca, że łyżka prawie stoi
Grochówka to jedna z tych zup, które najlepiej smakują porządnie ugotowane: gęste, pachnące majerankiem, czosnkiem i wędzonką. W tej wersji łuskany groch częściowo rozpada się podczas gotowania i naturalnie zagęszcza wywar, więc nie potrzeba ani mąki, ani zasmażki. Ziemniaki pozostają miękkie, ale zachowują kształt, a podsmażony boczek i kiełbasa nadają całości charakterystyczny, głęboki smak. Przepis jest prosty nawet dla początkujących. Wymaga przede wszystkim spokojnego gotowania i pilnowania garnka pod koniec, gdy groch zaczyna wyraźnie gęstnieć.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: 20 minut
- Moczenie: 0 minut
- Gotowanie: 1 godzina 20 minut
- Czas całkowity: 1 godzina 40 minut
- Porcje: 8
- Trudność: łatwa
- Naczynie: garnek o pojemności minimum 5 litrów
Składniki
- 500 g grochu łuskanego połówki
- 2,5 l zimnej wody
- 400 g wędzonych żeberek wieprzowych
- 3 liście laurowe
- 6 ziaren ziela angielskiego
- 2 marchewki, około 180 g
- 1 korzeń pietruszki, około 100 g
- 100 g selera korzeniowego
- 500 g ziemniaków
- 150 g wędzonego boczku
- 300 g kiełbasy wędzonej
- 1 duża cebula, około 150 g
- 3 ząbki czosnku, około 15 g
- 2 łyżeczki suszonego majeranku, około 4 g
- 1/2 łyżeczki mielonego czarnego pieprzu, około 1 g
- 5 g soli, plus ewentualnie niewielka ilość do doprawienia
Przygotowanie
- Przygotuj groch i wędzonkę. Groch wsyp na sito i dokładnie przepłucz pod zimną wodą, aż spływająca woda będzie prawie przejrzysta. Przełóż go do dużego garnka. Dodaj wędzone żeberka, 2,5 l zimnej wody, liście laurowe oraz ziele angielskie. Użycie łuskanego grochu w połówkach sprawia, że wcześniejsze wielogodzinne moczenie nie jest konieczne.
- Rozpocznij gotowanie. Doprowadź zawartość garnka do lekkiego wrzenia, zbierając z powierzchni pojawiającą się pianę. Zmniejsz ogień i gotuj pod lekko uchyloną pokrywką przez około 35 minut. Zupa powinna jedynie spokojnie bulgotać. Co kilka minut zamieszaj ją przy dnie, ponieważ mięknący groch łatwo zaczyna przywierać.
- Dodaj warzywa. Marchew, pietruszkę i seler obierz. Marchew pokrój w półplasterki, a pietruszkę i seler w niewielką kostkę. Ziemniaki obierz i pokrój w kostkę około 2 cm. Po 35 minutach gotowania dodaj marchew, pietruszkę i seler. Gotuj przez 10 minut, następnie dodaj ziemniaki. Kontynuuj gotowanie przez kolejne 20–25 minut. Groch powinien zacząć się rozpadać, a ziemniaki stać się miękkie, lecz nie rozgotowane.
- Podsmaż boczek i kiełbasę. W czasie gotowania warzyw pokrój boczek w niewielką kostkę, a kiełbasę w półplasterki. Włóż boczek na zimną patelnię i ustaw średni ogień. Smaż około 5 minut, aż wytopi się część tłuszczu, a brzegi lekko się zrumienią. Dodaj kiełbasę i smaż jeszcze 4–5 minut, mieszając.
- Dodaj cebulę i czosnek. Cebulę obierz i pokrój w drobną kostkę. Dodaj ją na patelnię do boczku i kiełbasy. Smaż około 4 minut, aż zmięknie i lekko się zeszkli. Dodaj przeciśnięty przez praskę czosnek i smaż jeszcze około 30 sekund. Czosnek powinien zacząć intensywnie pachnieć, ale nie może się przypalić.
- Połącz składniki. Wyjmij z garnka ugotowane żeberka. Oddziel mięso od kości, pokrój lub porwij je na małe kawałki i włóż z powrotem do zupy. Dodaj całą zawartość patelni razem z wytopionym tłuszczem. Wsyp majeranek, rozcierając go wcześniej między palcami, oraz czarny pieprz. Dodaj 5 g soli i dokładnie wymieszaj.
- Dokończ gotowanie. Gotuj grochówkę na małym ogniu jeszcze około 10 minut, często mieszając przy samym dnie. Gotowa zupa powinna być wyraźnie gęsta, ale nadal łatwa do nabierania chochlą. Spróbuj i w razie potrzeby dodaj odrobinę soli. Zachowaj ostrożność – wędzone żeberka, boczek i kiełbasa mogą być już mocno słone. Wyjmij liście laurowe oraz widoczne ziarna ziela angielskiego przed podaniem.
Wskazówki, dzięki którym grochówka się uda
- Wybierz groch łuskany połówki. Gotuje się znacznie szybciej niż całe, suche ziarna i nie wymaga długiego moczenia.
- Mieszaj coraz częściej pod koniec. Rozgotowujący się groch osiada na dnie i może łatwo się przypalić.
- Nie przesadzaj z solą na początku. Wędzonki oddają sporo soli podczas gotowania. Najbezpieczniej doprawić zupę pod koniec.
- Rozetrzyj majeranek w dłoniach. Ten prosty zabieg uwalnia jego aromat tuż przed dodaniem do garnka.
- Daj zupie chwilę po ugotowaniu. Już po 15–20 minutach grochówka staje się nieco gęstsza i bardziej jednolita.
Warianty i zamienniki
Bez żeberek: wędzone żeberka można zastąpić 300 g dodatkowej dobrej kiełbasy. Smak będzie mniej intensywny, ale zupa nadal pozostanie sycąca.
Grochówka bez boczku: można pominąć boczek i zwiększyć ilość kiełbasy do 400 g. Zupa będzie trochę mniej tłusta i będzie miała łagodniejszy smak wędzonki.
Bardziej kremowa konsystencja: przed dodaniem boczku i kiełbasy można rozgnieść łyżką część ugotowanego grochu i ziemniaków bezpośrednio w garnku. Zupa stanie się jeszcze bardziej aksamitna bez dodawania mąki.
Więcej czosnku: miłośnicy zdecydowanego smaku mogą zwiększyć ilość czosnku z 3 do 4 ząbków. Nie zmienia to czasu gotowania, ale jego aromat będzie mocniej wyczuwalny.
Przechowywanie
Po ugotowaniu nie pozostawiaj grochówki długo w temperaturze pokojowej. Ostudź ją możliwie szybko i w ciągu 2 godzin przełóż do lodówki w zamkniętym pojemniku. Przechowuj do 3 dni. Zupę można również zamrozić na około 2–3 miesiące, najlepiej w pojedynczych porcjach. Rozmrażaj ją w lodówce, a następnie podgrzewaj w garnku do pełnego zagotowania. Grochówka mocno gęstnieje po schłodzeniu, dlatego podczas odgrzewania można dodać niewielką ilość wody.
Najczęściej zadawane pytania
Czy groch do grochówki trzeba moczyć?
Łuskanego grochu w połówkach nie trzeba moczyć. Wystarczy bardzo dokładnie przepłukać go przed gotowaniem. Cały groch wymaga znacznie dłuższego przygotowania i czasu gotowania.
Dlaczego grochówka jest za rzadka?
Najczęściej groch nie gotował się wystarczająco długo. Gotuj zupę jeszcze kilka lub kilkanaście minut bez pokrywki, regularnie mieszając. Rozpadający się groch naturalnie ją zagęści.
Dlaczego grochówka przypala się na dnie?
Gdy groch zaczyna się rozpadać, zupa staje się ciężka i gęsta. Dlatego pod koniec gotowania trzeba zmniejszyć ogień i często mieszać, prowadząc łyżkę po całym dnie garnka.
Czy grochówka jest lepsza następnego dnia?
Tak, po nocy w lodówce smaki stają się bardziej połączone, a zupa wyraźnie gęstnieje. Podczas odgrzewania mieszaj ją często i w razie potrzeby rozcieńcz niewielką ilością wody.