Budyń cytrynowy tak kremowy, że znika łyżeczka po łyżeczce – włoski deser pełen świeżego aromatu
Budyń cytrynowy, czyli włoski budino al limone, to prosty deser o aksamitnej konsystencji i świeżym, cytrusowym aromacie. Powstaje z mleka, żółtek, cukru, skrobi i prawdziwej cytryny, bez żelatyny i bez pieczenia. Delikatna słodycz dobrze równoważy kwaskową nutę soku, a drobno starta skórka nadaje całości intensywny zapach. Najważniejsze jest spokojne podgrzewanie kremu i ciągłe mieszanie, dzięki czemu pozostaje gładki i nie tworzą się grudki. Deser można przygotować kilka godzin wcześniej, dlatego świetnie sprawdza się po rodzinnym obiedzie. Po schłodzeniu jest zwarty, ale nadal miękki i przyjemnie kremowy.
Informacje praktyczne
- Przygotowanie: 10 minut
- Chłodzenie: 3 godziny
- Gotowanie: 10 minut
- Czas całkowity: 3 godziny 20 minut
- Porcje: 4
- Trudność: łatwa
- Wielkość naczyń: 4 pucharki lub kokilki po około 150 ml
Składniki
- 500 ml pełnego mleka 3,2%
- skórka drobno starta z 1 niewoskowanej cytryny
- 4 żółtka z dużych jaj
- 90 g cukru
- 40 g skrobi kukurydzianej
- 50 ml świeżo wyciśniętego soku z cytryny
- 20 g masła
Przygotowanie
- Przygotuj cytrynę i mleko. Cytrynę dokładnie umyj i osusz. Zetrzyj cienką, żółtą warstwę skórki, unikając białej części, która może nadać deserowi gorycz. Wyciśnij 50 ml soku i odstaw go na później. Do rondla wlej 500 ml mleka i dodaj startą skórkę. Podgrzewaj na średnio małym ogniu przez około 4 minuty, aż mleko będzie bardzo gorące i zacznie lekko parować. Nie doprowadzaj go do gwałtownego wrzenia.
- Połącz żółtka z cukrem. Do miski włóż 4 żółtka i wsyp 90 g cukru. Mieszaj trzepaczką przez około minutę, aż masa stanie się jaśniejsza i jednolita. Nie trzeba ubijać jej na bardzo puszysty krem. Dodaj 40 g skrobi kukurydzianej i ponownie wymieszaj, aż znikną wszystkie grudki.
- Zahartuj masę jajeczną. Do żółtek powoli wlej około 150 ml gorącego mleka, cały czas energicznie mieszając trzepaczką. Następnie dodaj pozostałe mleko i ponownie wymieszaj. Stopniowe łączenie składników zapobiega gwałtownemu ścięciu żółtek i pozwala uzyskać gładką konsystencję.
- Ugotuj budyń. Przelej całość z powrotem do rondla. Podgrzewaj na średnio małym ogniu przez około 4–5 minut, bez przerwy mieszając trzepaczką i dokładnie sięgając do dna oraz boków naczynia. Gdy krem zacznie wyraźnie gęstnieć, zmniejsz ogień. Gotowy budyń powinien być gładki, błyszczący i na tyle gęsty, aby wyraźnie pokrywać tył łyżki.
- Dodaj cytrynę i masło. Zdejmij rondel z ognia. Odczekaj około minutę, następnie stopniowo wlej 50 ml soku z cytryny, cały czas energicznie mieszając. Dodaj 20 g masła i mieszaj, aż całkowicie się rozpuści. Krem powinien pozostać jednolity i nabrać świeżego cytrynowego aromatu. Dodawanie soku po zakończeniu gotowania ogranicza ryzyko zwarzenia mleka.
- Rozlej deser do naczyń. Gotowy krem od razu podziel pomiędzy 4 pucharki lub kokilki o pojemności około 150 ml. Jeśli zależy Ci na idealnie gładkiej konsystencji, możesz przed rozlaniem przetrzeć budyń przez drobne sitko. Przykryj powierzchnię każdego deseru kawałkiem folii spożywczej tak, aby bezpośrednio dotykała kremu. Zapobiegnie to powstaniu grubej skórki.
- Dokładnie schłodź. Pozostaw pucharki na kilkanaście minut do lekkiego przestudzenia, a następnie włóż je do lodówki. Chłodź przez minimum 3 godziny. Budyń w tym czasie zgęstnieje i osiągnie kremową, delikatnie zwartą konsystencję. Podawaj prosto z pucharków, dobrze schłodzony.
Porady, dzięki którym budyń cytrynowy zawsze się udaje
- Ścieraj wyłącznie żółtą część skórki cytryny. Biała warstwa pod nią jest gorzka i może zepsuć delikatny smak deseru.
- Po dodaniu skrobi dokładnie rozetrzyj wszystkie grudki, zanim połączysz żółtka z gorącym mlekiem.
- Podczas gotowania nie przestawaj mieszać, szczególnie przy dnie rondla. Krem na bazie jaj i skrobi łatwo się przypala.
- Soku z cytryny nie gotuj długo razem z mlekiem. Najbezpieczniej dodać go po zdjęciu zagęszczonego kremu z ognia.
- Nie skracaj czasu chłodzenia. Ciepły budyń jest znacznie rzadszy i dopiero w lodówce uzyskuje właściwą konsystencję.
- Jeśli pojawiły się niewielkie grudki, przetrzyj jeszcze ciepły krem przez drobne sitko przed przełożeniem do pucharków.
Warianty i zamienniki
Bardziej cytrynowy budyń: można zwiększyć ilość drobno startej skórki do skórki z 2 niewoskowanych cytryn. Aromat będzie znacznie intensywniejszy, bez konieczności zwiększania ilości kwaśnego soku.
Łagodniejsza wersja: zmniejsz sok z cytryny z 50 do 35 ml. Budyń będzie słodszy i bardziej mleczny, zachowując przyjemny cytrusowy aromat skórki.
Skrobia ziemniaczana: 40 g skrobi kukurydzianej można zastąpić około 35 g skrobi ziemniaczanej. Konsystencja może być nieco bardziej sprężysta, dlatego nie należy przedłużać gotowania po zgęstnieniu.
Mleko bez laktozy: zwykłe mleko można zastąpić 500 ml pełnotłustego mleka bez laktozy. Konsystencja pozostanie podobna, choć deser może wydawać się nieco słodszy.
Przechowywanie
Budyń cytrynowy przechowuj szczelnie przykryty w lodówce, najlepiej w temperaturze do 4°C, i zjedz w ciągu 2 dni. Ze względu na mleko oraz żółtka nie pozostawiaj deseru w temperaturze pokojowej dłużej niż 2 godziny. Budyniu nie trzeba odgrzewać – najlepiej smakuje schłodzony. Zamrażanie nie jest zalecane, ponieważ po rozmrożeniu krem na bazie skrobi może się rozwarstwić, stać wodnisty i utracić aksamitną konsystencję.
Najczęściej zadawane pytania
Dlaczego budyń cytrynowy jest zbyt rzadki?
Najczęściej krem był gotowany zbyt krótko. Po dodaniu skrobi trzeba podgrzewać go do wyraźnego zgęstnienia, cały czas mieszając. Pamiętaj też, że ostateczną konsystencję uzyskuje dopiero po kilku godzinach chłodzenia.
Co zrobić, jeśli w budyniu powstały grudki?
Jeszcze ciepły krem można przetrzeć przez drobne sitko. Przy następnym przygotowaniu dodawaj gorące mleko do żółtek stopniowo i mieszaj krem bez przerwy podczas podgrzewania.
Czy można zrobić budino al limone dzień wcześniej?
Tak. To bardzo wygodny deser do przygotowania z wyprzedzeniem. Przykryj pucharki i pozostaw je w lodówce przez noc. Następnego dnia budyń będzie dobrze schłodzony i odpowiednio zwarty.
Czy potrzebna jest żelatyna?
Nie. W tym przepisie za zagęszczenie odpowiadają żółtka oraz skrobia kukurydziana. Po prawidłowym ugotowaniu i schłodzeniu budyń jest wystarczająco gęsty bez dodatku żelatyny.