Zrób to z młodą winoroślą, a wypuści mocne pędy i szybciej porośnie podporę
Młoda winorośl potrafi rosnąć powoli, wypuszczać cienkie pędy i przez długi czas nie pokrywać pergoli, ogrodzenia czy kratki. W takiej sytuacji nie zawsze potrzebuje więcej nawozu. Znacznie ważniejsze są odpowiednie prowadzenie, głębokie podlewanie, dostęp do słońca oraz rozsądne cięcie. W pierwszych latach warto skoncentrować siły rośliny na stworzeniu mocnego pnia i dobrze rozmieszczonych pędów. Kilka prostych zabiegów może wyraźnie przyspieszyć tworzenie zielonej ściany.
Zostaw jeden najmocniejszy pęd. To od niego zacznij
W pierwszym roku po posadzeniu najważniejsze jest zbudowanie mocnej konstrukcji winorośli. Zamiast pozwalać roślinie utrzymywać wiele słabych pędów, wybierz jeden najlepiej rozwinięty.
Potrzebujesz palika lub stabilnej podpory o wysokości około 1,5–2 m, miękkich wiązań ogrodniczych i czystego sekatora.
- Wybierz najmocniejszy, zdrowy i możliwie prosty pęd.
- Umieść obok niego podporę, uważając, aby nie uszkodzić korzeni.
- Przywiązuj pęd do podpory co około 30–40 cm.
- Usuń bardzo słabe lub źle położone pędy konkurujące z przewodnikiem.
- Co 3–4 tygodnie sprawdzaj wiązania i poluzuj je, jeśli zaczynają uciskać łodygę.
Nie używaj cienkiego drutu bezpośrednio na pędzie. Rosnąca winorośl szybko grubieje i drut może uszkodzić korę.
Chcesz szybkiego wzrostu? Winorośl potrzebuje dużo słońca
Winorośl najlepiej rozwija się w bardzo jasnym miejscu. Zapewnij jej przynajmniej około 6 godzin bezpośredniego światła słonecznego dziennie, a jeśli stanowisko na to pozwala – jeszcze więcej.
Wokół młodej rośliny ogranicz konkurencję chwastów. W promieniu około 50 cm od pnia warto utrzymywać ziemię bez silnie rosnących roślin.
Możesz rozłożyć na powierzchni 5–7 cm ściółki z rozdrobnionej kory, materiału roślinnego lub dojrzałego kompostu. Pozostaw jednak około 10 cm wolnej przestrzeni bezpośrednio przy pniu.
Ściółka ogranicza parowanie i rozwój chwastów. Nie usypuj jednak kopca wokół podstawy winorośli. Stała wilgoć przy korze może sprzyjać jej uszkodzeniom.
Zamiast odrobiny wody codziennie zastosuj głębokie podlewanie
Dorosła winorośl może rozwinąć głęboki system korzeniowy, ale młoda roślina dopiero go buduje. Dlatego sposób podlewania ma duże znaczenie.
Sprawdź ziemię na głębokości około 5–7 cm. Jeśli jest jeszcze wilgotna, poczekaj. Gdy zaczyna wyraźnie wysychać, podlej roślinę powoli i obficie.
Dla młodej winorośli rosnącej w gruncie orientacyjnie można zastosować około 10–15 litrów wody podczas jednego podlewania. W czasie gorącej, suchej pogody może być ono potrzebne raz lub dwa razy w tygodniu, ale zawsze należy uwzględnić rodzaj gleby i opady.
Na ciężkiej, gliniastej ziemi podlewa się rzadziej niż na lekkim, piaszczystym podłożu.
Winorośl w donicy wymaga częstszej kontroli, ponieważ ziemia w pojemniku wysycha znacznie szybciej.
Nie przesadzaj z nawozem. Efekt może być odwrotny
Duża dawka nawozu nie jest dobrym sposobem na szybkie pokrycie pergoli. Szczególnie nadmiar azotu może powodować powstawanie bardzo długich, miękkich pędów, które później gorzej dojrzewają.
Jeżeli winorośl rośnie prawidłowo, nie trzeba jej regularnie zasypywać nawozami.
Wiosną wokół młodej rośliny można rozłożyć około 2–3 litrów dobrze dojrzałego kompostu. Rozprowadź go cienką warstwą na powierzchni gleby, zachowując około 10 cm odstępu od pnia.
Nie stosuj świeżego obornika bezpośrednio przy korzeniach i nie zwiększaj samodzielnie dawek nawozów mineralnych.
Jeżeli winorośl mimo dobrego podlewania i nasłonecznienia rośnie bardzo słabo albo jej liście mają nieprawidłowy kolor, warto zbadać glebę przed rozpoczęciem intensywnego nawożenia.
Gdy pęd dotrze do pergoli, wykonaj ten ważny krok
Kiedy główny pęd osiągnie wysokość, na której ma rozpoczynać się pokrywanie pergoli lub kratki, można zacząć tworzyć ramiona winorośli.
Wybierz dobrze położone pędy boczne i prowadź je wzdłuż konstrukcji. Jeżeli chcesz pokryć podporę w dwóch kierunkach, możesz pozostawić dwa mocne ramiona skierowane na przeciwne strony.
Przywiązuj je miękkimi taśmami mniej więcej co 30–40 cm, bez mocnego zaciskania.
Nie próbuj jednak w pierwszym sezonie zachować wszystkich pojawiających się pędów tylko dlatego, że chcesz jak najszybciej uzyskać gęstą pergolę.
Kilka dobrze poprowadzonych, silnych pędów tworzy znacznie lepszą konstrukcję niż splątana masa cienkich gałązek. Pełne pokrycie dużej podpory zwykle wymaga więcej niż jednego sezonu.
Młoda winorośl ma grona? Czasem lepiej je usunąć
Winorośl może próbować owocować, zanim stworzy odpowiednio silną konstrukcję. Jeśli świeżo posadzona roślina jest niewielka, a mimo to pojawiają się grona, warto rozważyć ich usunięcie.
Małe grona odetnij czystymi nożyczkami lub sekatorem, nie uszkadzając pędu.
W pierwszym roku po posadzeniu priorytetem powinno być dobre ukorzenienie i rozwój pędów. W kolejnym sezonie decyzję można uzależnić od kondycji rośliny.
Nie usuwaj natomiast zdrowych liści w nadziei, że dzięki temu pędy urosną szybciej. To właśnie liście produkują substancje potrzebne do wzrostu winorośli.
Zimowe cięcie przygotuje winorośl na kolejny sezon
Po opadnięciu liści i wejściu rośliny w okres spoczynku można uporządkować jej konstrukcję.
Pozostaw główny pień oraz ramiona, które mają w przyszłości tworzyć szkielet rośliny. Usuń przede wszystkim pędy słabe, uszkodzone i rosnące w niewłaściwym kierunku.
Nie ma jednej liczby oczek, którą należy pozostawiać na każdej winorośli. Sposób cięcia zależy od odmiany oraz wybranego systemu prowadzenia.
Zbyt mocne przycinanie młodej rośliny może opóźnić tworzenie konstrukcji. Z kolei pozostawienie wszystkiego prowadzi do nadmiernego zagęszczenia.
Celem jest uzyskanie kilku mocnych i prawidłowo rozmieszczonych elementów szkieletowych.
Tych błędów unikaj, jeśli zależy ci na mocnych pędach
Codzienne podlewanie niewielką ilością wody. Zamiast tego kontroluj wilgotność gleby i podlewaj głębiej wtedy, gdy ziemia rzeczywiście zaczyna wysychać.
Duże dawki azotu. Bujna zieleń nie zawsze oznacza zdrową roślinę. Przenawożona winorośl może tworzyć delikatne, słabo dojrzewające pędy.
Pozostawianie wszystkich odrostów. Konkurują one z przewodnikiem, który ma szybko dotrzeć do podpory.
Mocne wiązanie pędów drutem. Wraz ze wzrostem łodygi wiązanie może się w nią wrzynać i powodować poważne uszkodzenia.
Uprawa w głębokim cieniu. Winorośl potrzebuje słońca do intensywnego wzrostu i późniejszego owocowania.
Jak jeszcze przyspieszyć pokrywanie podpory?
Już podczas sadzenia zaplanuj, gdzie ma przebiegać główny pień i na jakiej wysokości zaczną rozchodzić się ramiona. Późniejsze prostowanie grubych, zdrewniałych pędów jest znacznie trudniejsze.
W gorącym i suchym miejscu zastosuj 5–7 cm ściółki, aby ograniczyć utratę wilgoci. Przy ciężkiej i wilgotnej glebie większą uwagę poświęć natomiast odpływowi nadmiaru wody.
Winorośl rosnąca w dużej donicy również może pokrywać kratkę, jednak jej możliwości wzrostu będą bardziej ograniczone niż rośliny posadzonej bezpośrednio w gruncie.
Najczęstsze pytania
Ile może urosnąć młoda winorośl w jednym sezonie?
Tempo zależy od odmiany, klimatu, gleby, podlewania oraz stanu korzeni. W dobrych warunkach winorośl potrafi tworzyć długie przyrosty, ale ważniejsza od rekordowej długości jest ich zdrowotność i prawidłowe dojrzewanie.
Czy trzeba obciąć wierzchołek, żeby winorośl się rozkrzewiła?
Nie rób tego zbyt wcześnie. Najpierw doprowadź główny pęd do wysokości, na której chcesz rozpocząć formowanie konstrukcji. Dopiero wtedy wybieraj i prowadź odpowiednie pędy boczne.
Czy fusy z kawy przyspieszą wzrost winorośli?
Nie są skutecznym „przyspieszaczem” wzrostu. Znacznie bezpieczniej stosować dojrzały kompost, a ewentualne niedobory składników pokarmowych uzupełniać zgodnie z rzeczywistymi potrzebami gleby.
Po czym poznać, że młoda winorośl dobrze się rozwija?
Dobrym znakiem jest silny przewodnik, zdrowe liście, regularne nowe przyrosty oraz stopniowe twardnienie i drewnienie pędów. Jeśli roślina systematycznie wspina się po podporze, a liście nie więdną między podlewaniami, rozwój przebiega prawidłowo.
