To naprawdę gromadzi się w materacu po latach bez dokładnego czyszczenia — możesz się zdziwić
Zmieniamy pościel, odkurzamy sypialnię i łatwo uznać, że całe łóżko jest czyste. Tymczasem materac pozostaje na swoim miejscu przez lata i każdej nocy ma kontakt z potem, złuszczonym naskórkiem, kurzem oraz włóknami tkanin. Bez regularnej pielęgnacji zanieczyszczenia stopniowo się gromadzą i mogą sprzyjać nieprzyjemnym zapachom oraz obecności alergenów związanych z roztoczami. Nie oznacza to jednak, że materac trzeba moczyć. Dokładne odkurzanie, ostrożne usuwanie plam i regularne wietrzenie mogą znacznie poprawić jego czystość.
Zacznij od bardzo dokładnego odkurzenia materaca
Odkurzanie to podstawowy sposób na usunięcie kurzu, włosów, włókien, złuszczonego naskórka i części zanieczyszczeń znajdujących się na powierzchni. Materac powinien być przy tym całkowicie suchy.
Potrzebujesz:
- odkurzacza z czystą końcówką do tapicerki;
- wąskiej ssawki do szwów i krawędzi;
- opcjonalnie rękawic ochronnych przy mocno zakurzonym materacu.
Jak to zrobić:
- Zdejmij prześcieradło, ochraniacz i pozostałą pościel. Wypierz je zgodnie z oznaczeniami na metkach.
- Otwórz okno i pozostaw odsłonięty materac na około 30 minut.
- Odkurzaj całą powierzchnię powoli przez 5–10 minut, prowadząc końcówkę pasami, które lekko na siebie nachodzą.
- Wąską ssawką czyść szwy, zagłębienia i krawędzie przez kolejne 2–3 minuty.
- Jeżeli producent pozwala obracać materac na drugą stronę, powtórz cały zabieg.
Po zakończeniu nie powinno być widać włosów, okruszków ani luźnego kurzu. Odkurzanie nie dezynfekuje materaca i nie usuwa wszystkich alergenów, ale skutecznie zbiera dostępne zanieczyszczenia stałe.
Plamy usuwaj oszczędnie — materaca nie wolno przemoczyć
Gruby materac może schnąć bardzo długo, dlatego duża ilość wody jest złym pomysłem. Wilgoć uwięziona wewnątrz może powodować zapach stęchlizny i stwarzać warunki sprzyjające rozwojowi pleśni.
Jeżeli producent dopuszcza czyszczenie wodą, do niewielkiej plamy przygotuj 250 ml letniej wody i około 2 ml, czyli ½ łyżeczki, łagodnego płynu do naczyń.
Najpierw wykonaj próbę w niewidocznym miejscu. Zwilż mikrofibrę roztworem i bardzo dokładnie ją wyciśnij. Tamponuj plamę przez 30–60 sekund, zamiast mocno ją pocierać. Następnie użyj drugiej ściereczki minimalnie zwilżonej czystą wodą.
Na koniec przyciśnij suchy ręcznik do czyszczonego miejsca i pozostaw materac w przewiewnym pomieszczeniu na kilka godzin, aż całkowicie wyschnie. Nie zakładaj pościeli na wilgotną powierzchnię.
Soda oczyszczona może ograniczyć zapach, ale nie zastąpi czyszczenia
Soda oczyszczona może pomóc pochłonąć część wilgoci powierzchniowej i niektórych substancji odpowiadających za nieprzyjemne zapachy. Nie należy jednak traktować jej jako środka dezynfekującego ani sposobu na całkowite usunięcie roztoczy.
Jeżeli instrukcja materaca nie wyklucza stosowania proszków, rozsyp na całkowicie suchej powierzchni około 100–150 g sody oczyszczonej na materac dwuosobowy. Nie trzeba tworzyć grubej warstwy.
Pozostaw ją na 2–4 godziny w suchym, dobrze wentylowanym pomieszczeniu. W tym czasie dzieci i zwierzęta nie powinny mieć dostępu do materaca. Następnie bardzo dokładnie odkurz powierzchnię oraz wszystkie szwy.
Nie dodawaj olejków eterycznych. Mogą pozostawić tłuste plamy, a niektóre z nich są niewskazane w otoczeniu dzieci i zwierząt.
Codziennie pozwól materacowi pozbyć się wilgoci
Podczas snu organizm naturalnie oddaje wilgoć. Część trafia do piżamy i pościeli, a część może dotrzeć do powierzchni materaca. Natychmiastowe przykrycie łóżka grubą kołdrą spowalnia jej odparowywanie.
Po wstaniu odchyl więc kołdrę i pozostaw powierzchnię łóżka odsłoniętą przez około 20–30 minut. Jeśli pogoda i warunki na zewnątrz na to pozwalają, otwórz jednocześnie okno na 5–10 minut.
Dobrym rozwiązaniem jest również oddychający, nadający się do prania ochraniacz na materac. Pierz go zgodnie z temperaturą podaną na metce.
Zadbaj również o wentylację od spodu. Materac nie powinien przez długi czas leżeć bezpośrednio na wilgotnej podłodze lub powierzchni uniemożliwiającej przepływ powietrza.
Nie maskuj nieprzyjemnego zapachu — znajdź jego źródło
Jeśli materac pachnie stęchlizną nawet po wietrzeniu, nie próbuj rozwiązywać problemu perfumowanym sprayem. Zdejmij całą pościel i dokładnie obejrzyj materac w dobrym świetle.
Sprawdź jego górę, boki, szwy oraz spód. Poszukaj wilgotnych miejsc, trwałych zacieków, podejrzanych śladów pleśni oraz oznak obecności szkodników. Skontroluj również stelaż lub podstawę łóżka.
Jeżeli widoczna jest rozległa pleśń albo intensywny zapach szybko powraca mimo całkowitego wysuszenia powierzchni, samo domowe czyszczenie może być niewystarczające. Materac jest gruby i porowaty, więc głęboka wilgoć lub zanieczyszczenie mogą być trudne do bezpiecznego usunięcia. W takiej sytuacji warto rozważyć profesjonalną ocenę lub wymianę materaca.
Błędy, których warto unikać
Moczenie materaca dużą ilością wody. Wilgoć może wniknąć głęboko w piankę i schnąć znacznie dłużej, niż sugeruje sucha powierzchnia.
Zakładanie pościeli zbyt szybko. Przykrycie wilgotnego miejsca utrudnia wysychanie i może nasilić zapach stęchlizny.
Maskowanie zapachu odświeżaczem. Perfumowany preparat nie usuwa źródła problemu i może dodatkowo podrażniać osoby wrażliwe.
Automatyczne używanie parownicy. Nie każdy materac toleruje wysoką temperaturę i wilgoć. Najpierw sprawdź instrukcję producenta.
Odwracanie każdego materaca. Wiele nowoczesnych modeli jest jednostronnych. Obracaj materac na drugą stronę tylko wtedy, gdy producent na to pozwala.
Warto wiedzieć
Odkurzaj powierzchnię materaca mniej więcej co 1–3 miesiące, dostosowując częstotliwość do zaleceń producenta i ilości kurzu w domu.
Przy okazji dokładnie odkurz stelaż, przestrzeń pod łóżkiem i zagłówek. Kurz gromadzi się również wokół materaca.
Stosuj nadający się do prania ochraniacz. Łatwiej wyprać go po kontakcie z potem lub rozlanym płynem niż czyścić wnętrze materaca.
Najczęściej zadawane pytania
Co gromadzi się w materacu przez kilka lat?
Między innymi kurz, włókna tekstylne, złuszczony naskórek i pozostałości związane z potem. W materacu mogą znajdować się również alergeny związane z roztoczami. Ilość zależy od sposobu użytkowania i pielęgnacji.
Czy sodą oczyszczoną można pozbyć się roztoczy?
Nie należy na niej polegać jako na metodzie eliminowania roztoczy czy wszystkich ich alergenów. W tym zastosowaniu soda służy przede wszystkim do ograniczania niektórych zapachów.
Czy materac można czyścić parą?
Tylko jeśli producent konkretnego modelu na to pozwala i możliwe jest jego całkowite wysuszenie. Nadmierna wilgoć może pozostać wewnątrz materaca.
Kiedy materac lepiej wymienić niż czyścić?
Wymianę warto rozważyć przy znacznym zapadnięciu, utracie podparcia i komfortu, uszkodzeniu konstrukcji albo głębokim zawilgoceniu czy pleśni, których nie da się skutecznie usunąć.
